(Ґу 70-рочнїци од народзеня Дюри Папгаргая)

О людзох, котри постали состойна часц нашей културней, та и националней свидомосци, знаме ше озвец лєм кед их положиме под окремне шветло шветочней хвильки, з його чи общого календара, та аж под тим шветлом видзиме велькосц його подоби, нєзлучлїву з його нам каждодньову, познату особу.

Так нам, його сучаснїком, нєшка, випатра подоба Дюри Папгаргая. Вон заокружує єдну животну етапу, седемдеценийову и у нєй творча драга длуга пол вика. Бо, народзени 11. новембра 1936. року у Руским Керестуре, свою першу писню “Я тоту жем любим” обявел 1956. у новинох “Руске слово”. То пейдзешат роки, кед ше нє вежнє до огляду факт же почал писац ище як школяр основней школи и обявйовал у “Пионирскей заградки”. Керчаци свою драгу през тото цо воламе култура Руснацох, вон после основней школи и нїзших класох ґимназиї закончел стредню физкултурну школу у Новим Садзе и аж вец ше унапрямел на свойо конєчне одредзиско – литературу. Пре ню закончел Филозофски факултет у Новим Садзе 1964. року. По теди уж мал наставнїцкого стажу, бо робел у основней школи у Вербаше (1956-1959) и як новинар у НВП “Руске слово” од 1963. по 1966. рок, кед постава главни и одвичательни редактор часописа за литературу, културу и дружтвени питаня “Шветлосц”. З “Руского слова” пошол и до пензиї ­ 1993. року, цо нє значи же нє пробовал робиц и инше (єден рок бул директор драми у Сербским народним театру у Новим Садзе), алє “Руске слово” од ступаня до ньго вецей нїґда нє охабел.

За пейц децениї свойого вецейнїстого анґажованя у рускей култури Дюра Папгаргаї постал єден з найвекших руских писательох вообще, одкеди их маме: поета, прозни и драмски писатель, литературни критичар, антолоґичар и теоретичар литератури. Источашнє, вон ше потвердзел як винїмкови режисер, ґлумец, порушовач и длугорочни редактор “Литературного слова”, едициї “Жридла”, идейни творитель даскелїх наших найзначнєйших културних институцийох и манифестацийох, од “Червеней ружи”, руского театра “Дядя”, Меморияла Петра Ризнича Дядї, Драмского студия, Митинґа поезиї, "Костельниковей єшенї", Фестивала монодрами у Новим Садзе, "Єшенї Ангели Прокоповей", та и других, краткотирвацих, котри нє прешли до традициї, алє мали значни вплїв на дальши цеки нашей културней историї... Мож повесц же велїм тим идейом вон бул и реализатор, зазберуюци коло себе особи на котрих преношел пламень свойого ентузиязма.

Тому, такому похопйованю своєй улоги у нашей, рускей култури Папгаргаї служи понад 50 роки. Зоз пейцома розличнима анґажманами у тей култури: як писатель, редактор, режисер, ґлумец и орґанизатор, вон обогацує тот наш час, нашо дзекеди скромни условия претворює у пракси до можлївосцох, и так доказує же найважнєйше сцец и вериц себе и другим. Награди и припознаня котри шлїдзели и йому и його сотруднїком ­ приходзели лєм як нормални акт, окремна плаца за окремну роботу.

За свою роботу достал вецей значни награди и припознаня, а найзначнєйши то: Награда “Невен” (1980), Награда “Искри култури” (1982), Октоберска награда (1984), Вукова награда (1996), Награда “Александер Духнович” (1997) и Награда за животне дїло Дружтва писательох Войводини (2001).

Ирина Гарди-Ковачевич